Question Paper for Sr. Teacher (Sec. Edu.) Comp. Exam - 2025(Punjabi)

Q141.ਵਹਿਮੀ’ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਵਿਰੋਧੀ ਸ਼ਬਦ ਹੈ

Q142.ਸਹੀ ਵਿਰੋਧੀ ਸ਼ਬਦ ਜੁੱਟ ਕਿਹੜਾ ਹੈ —

Q143.ਝੰਡਿਆ ਤਿਰੰਗਿਆ, ਨਿਰਾਲੀ ਤੇਰੀ ਸ਼ਾਨ ਏ । ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ, ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਮਾਣ ਏ । ਸਾਵਾ ਰੰਗ ਤੇਰਾ ਦੱਸੇ, ਖੇਤੀਆਂ ਦੇ ਰੰਗ ਨੂੰ । ਪਹਿਨ ਬਾਣਾ ਕੇਸਰੀ, ਸ਼ਹੀਦ ਜਾਣ ਜੰਗ ਨੂੰ । ਤਿੰਨੇ ਰੰਗ ਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਏਕਤਾ ਨੂੰ ਦੱਸਦੇ । ਤੇਰੀ ਛਾਇਆ ਹੇਠ, ਸਾਰੇ ਭਾਈ ਭਾਈ ਵੱਸਦੇ । ਚੱਕਰ ਅਸ਼ੋਕ ਦਾ, ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਏ । ਝੰਡਿਆ ਤਿਰੰਗਿਆ, ਨਿਰਾਲੀ ਤੇਰੀ ਸ਼ਾਨ ਏ । ਪ੍ਰਸ਼ਨ: ਤਿੰਨੇ ਰੰਗ ਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਕੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ?

Q144.ਝੰਡਿਆ ਤਿਰੰਗਿਆ, ਨਿਰਾਲੀ ਤੇਰੀ ਸ਼ਾਨ ਏ । ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ, ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਮਾਣ ਏ । ਸਾਵਾ ਰੰਗ ਤੇਰਾ ਦੱਸੇ, ਖੇਤੀਆਂ ਦੇ ਰੰਗ ਨੂੰ । ਪਹਿਨ ਬਾਣਾ ਕੇਸਰੀ, ਸ਼ਹੀਦ ਜਾਣ ਜੰਗ ਨੂੰ । ਤਿੰਨੇ ਰੰਗ ਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਏਕਤਾ ਨੂੰ ਦੱਸਦੇ । ਤੇਰੀ ਛਾਇਆ ਹੇਠ, ਸਾਰੇ ਭਾਈ ਭਾਈ ਵੱਸਦੇ । ਚੱਕਰ ਅਸ਼ੋਕ ਦਾ, ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਏ । ਝੰਡਿਆ ਤਿਰੰਗਿਆ, ਨਿਰਾਲੀ ਤੇਰੀ ਸ਼ਾਨ ਏ । ਪ੍ਰਸ਼ਨ: ਕਵੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸ਼ਹੀਦ ਕਿਹੜਾ ਬਾਣਾ ਪਹਿਨ ਕੇ ਜੰਗ ਨੂੰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ?

Q145.ਝੰਡਿਆ ਤਿਰੰਗਿਆ, ਨਿਰਾਲੀ ਤੇਰੀ ਸ਼ਾਨ ਏ । ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ, ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਮਾਣ ਏ । ਸਾਵਾ ਰੰਗ ਤੇਰਾ ਦੱਸੇ, ਖੇਤੀਆਂ ਦੇ ਰੰਗ ਨੂੰ । ਪਹਿਨ ਬਾਣਾ ਕੇਸਰੀ, ਸ਼ਹੀਦ ਜਾਣ ਜੰਗ ਨੂੰ । ਤਿੰਨੇ ਰੰਗ ਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਏਕਤਾ ਨੂੰ ਦੱਸਦੇ । ਤੇਰੀ ਛਾਇਆ ਹੇਠ, ਸਾਰੇ ਭਾਈ ਭਾਈ ਵੱਸਦੇ । ਚੱਕਰ ਅਸ਼ੋਕ ਦਾ, ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਏ । ਝੰਡਿਆ ਤਿਰੰਗਿਆ, ਨਿਰਾਲੀ ਤੇਰੀ ਸ਼ਾਨ ਏ । ਪ੍ਰਸ਼ਨ: ਕਵਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਅਸ਼ੋਕ ਚੱਕਰ ਕਿਸ ਚੀਜ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ?

Q146.ਮੇਰੇ ਦਾਦੀ ਜੀ ਬੁੱਢੇ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਬੁੱਢੇ; ਤਿੰਨ ਉਤੇ ਤਰਿਆਨਵੇਂ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੇ । ਇਹ ਛੋਟੇ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ; ਮਸਾਂ ਚਾਰ ਤੇ ਅੱਧਾ ਫੁਟ । ਇਹ ਖ਼ੁਸ਼ ਹਨ, ਬੜੇ ਖ਼ੁਸ਼, ਜੀਕਰ ਸੁਨਹਿਰੀ ਕਿਰਨਾਂ-ਚੁੰਮਿਆਂ ਕੰਵਲ । ਇਹ ਕੋਮਲ ਹਨ, ਬੜੇ ਕੋਮਲ; ਉਸ ਨਿੱਕੀ ਨਦੀ ਵਾਂਗ ਜਿਹੜੀ ਮਹਿਕਦੇ ਬਾਗ ਦੇ ਖਿੜਦੇ ਬੂਟਿਆਂ ਨੂੰ ਛੁਹੰਦੀ ਵਗਦੀ ਹੈ । ਇਹ ਇਕ ਪੁਰਾਤਨ ਸਿੱਖ ਦਾ ਨਮੂਨਾ ਹਨ । ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਸੈਂਕੜੇ ਨਵੇਂ ਖਿਆਲ ਉਠਦੇ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੁਹੇ ਬਿਨਾ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ । ਬਦਲ ਕਾਲੇ ਹੋਣ ਜਾਂ ਧੁੱਪਾਂ ਨਿਸ਼ਕਦੀਆਂ ਹੋਣ, ਮੀਂਹ ਵਰਦੇ ਹੋਣ ਜਾਂ ਧਰਤੀ ਤਪਦੀ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਪੁਰਾਤਨੀ ਪਹਾੜੀ ਦੀ ਸਿਖਰ ਉਤੇ ਸੰਗ-ਮਰਮਰ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਾਂਗ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਉਤੇ ਮੁਸਕਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ । ਇਹ ਜਾਗਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਸੌਂਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਵਰਤ ਰਖਦੇ ਹਨ- ਸਭ ਨੂੰ ਧਰਮ ਸਮਝ ਕੇ । ਕੰਮ ਕਰਦੇ, ਧਰਮ ਸਮਝ ਕੇ; ਆਰਾਮ ਕਰਦੇ, ਧਰਮ ਸਮਝ ਕੇ । ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਧਰਮ ਕੋਈ ਸਿਧਾਂਤ ਨਹੀਂ, ਕੋਈ ਅਕੀਦਾ ਨਹੀਂ – ਸਮੁੱਚਾ ਜੀਵਨ ਹੈ । ਇਹ ਅਤਿ ਸੁਹਣੀ ਇਸਤ੍ਰੀ ਸਨ 1930 ਵਿਚ ਪੂਰੀ ਹੋ ਗਈ । ਉਦੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਸੌ ਵਰ੍ਹੇ ਦੀ ਸੀ । ਅਖੀਰਲੇ ਦਿਨ ਤਕ ਇਹ ਦੂਜੇ ਦੇ ਖਿਆਲ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਰਹੇ । ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਮਹੀਨਾ ਅਖੀਰਲਾ ਇਹ ਮੰਜੇ ਉਤੇ ਪਏ । ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣੀ ਪੀੜ ਦਾ ਭਾਰ ਕਿਸੇ ਉਤੇ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ । ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਹਾਲ ਪੁੱਛਿਆ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੱਸ ਕੇ “ਚੰਗਾ” ਆਖਿਆ । ਪ੍ਰਸ਼ਨ: ਜਦੋਂ ਦਾਦੀ ਜੀ ਪੂਰੇ ਹੋਏ, ਉਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਕਿੰਨੇ ਵਰ੍ਹੇ ਦੀ ਸੀ ?

Q147.ਮੇਰੇ ਦਾਦੀ ਜੀ ਬੁੱਢੇ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਬੁੱਢੇ; ਤਿੰਨ ਉਤੇ ਤਰਿਆਨਵੇਂ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੇ । ਇਹ ਛੋਟੇ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ; ਮਸਾਂ ਚਾਰ ਤੇ ਅੱਧਾ ਫੁਟ । ਇਹ ਖ਼ੁਸ਼ ਹਨ, ਬੜੇ ਖ਼ੁਸ਼, ਜੀਕਰ ਸੁਨਹਿਰੀ ਕਿਰਨਾਂ-ਚੁੰਮਿਆਂ ਕੰਵਲ । ਇਹ ਕੋਮਲ ਹਨ, ਬੜੇ ਕੋਮਲ; ਉਸ ਨਿੱਕੀ ਨਦੀ ਵਾਂਗ ਜਿਹੜੀ ਮਹਿਕਦੇ ਬਾਗ ਦੇ ਖਿੜਦੇ ਬੂਟਿਆਂ ਨੂੰ ਛੁਹੰਦੀ ਵਗਦੀ ਹੈ । ਇਹ ਇਕ ਪੁਰਾਤਨ ਸਿੱਖ ਦਾ ਨਮੂਨਾ ਹਨ । ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਸੈਂਕੜੇ ਨਵੇਂ ਖਿਆਲ ਉਠਦੇ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੁਹੇ ਬਿਨਾ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ । ਬਦਲ ਕਾਲੇ ਹੋਣ ਜਾਂ ਧੁੱਪਾਂ ਨਿਸ਼ਕਦੀਆਂ ਹੋਣ, ਮੀਂਹ ਵਰਦੇ ਹੋਣ ਜਾਂ ਧਰਤੀ ਤਪਦੀ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਪੁਰਾਤਨੀ ਪਹਾੜੀ ਦੀ ਸਿਖਰ ਉਤੇ ਸੰਗ-ਮਰਮਰ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਾਂਗ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਉਤੇ ਮੁਸਕਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ । ਇਹ ਜਾਗਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਸੌਂਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਵਰਤ ਰਖਦੇ ਹਨ- ਸਭ ਨੂੰ ਧਰਮ ਸਮਝ ਕੇ । ਕੰਮ ਕਰਦੇ, ਧਰਮ ਸਮਝ ਕੇ; ਆਰਾਮ ਕਰਦੇ, ਧਰਮ ਸਮਝ ਕੇ । ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਧਰਮ ਕੋਈ ਸਿਧਾਂਤ ਨਹੀਂ, ਕੋਈ ਅਕੀਦਾ ਨਹੀਂ – ਸਮੁੱਚਾ ਜੀਵਨ ਹੈ । ਇਹ ਅਤਿ ਸੁਹਣੀ ਇਸਤ੍ਰੀ ਸਨ 1930 ਵਿਚ ਪੂਰੀ ਹੋ ਗਈ । ਉਦੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਸੌ ਵਰ੍ਹੇ ਦੀ ਸੀ । ਅਖੀਰਲੇ ਦਿਨ ਤਕ ਇਹ ਦੂਜੇ ਦੇ ਖਿਆਲ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਰਹੇ । ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਮਹੀਨਾ ਅਖੀਰਲਾ ਇਹ ਮੰਜੇ ਉਤੇ ਪਏ । ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣੀ ਪੀੜ ਦਾ ਭਾਰ ਕਿਸੇ ਉਤੇ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ । ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਹਾਲ ਪੁੱਛਿਆ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੱਸ ਕੇ “ਚੰਗਾ” ਆਖਿਆ । ਪ੍ਰਸ਼ਨ: ਆਖਰੀ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਦਾਦੀ ਜੀ ਕਿਸ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਰਹੇ ?

Q148.ਮੇਰੇ ਦਾਦੀ ਜੀ ਬੁੱਢੇ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਬੁੱਢੇ; ਤਿੰਨ ਉਤੇ ਤਰਿਆਨਵੇਂ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੇ । ਇਹ ਛੋਟੇ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ; ਮਸਾਂ ਚਾਰ ਤੇ ਅੱਧਾ ਫੁਟ । ਇਹ ਖ਼ੁਸ਼ ਹਨ, ਬੜੇ ਖ਼ੁਸ਼, ਜੀਕਰ ਸੁਨਹਿਰੀ ਕਿਰਨਾਂ-ਚੁੰਮਿਆਂ ਕੰਵਲ । ਇਹ ਕੋਮਲ ਹਨ, ਬੜੇ ਕੋਮਲ; ਉਸ ਨਿੱਕੀ ਨਦੀ ਵਾਂਗ ਜਿਹੜੀ ਮਹਿਕਦੇ ਬਾਗ ਦੇ ਖਿੜਦੇ ਬੂਟਿਆਂ ਨੂੰ ਛੁਹੰਦੀ ਵਗਦੀ ਹੈ । ਇਹ ਇਕ ਪੁਰਾਤਨ ਸਿੱਖ ਦਾ ਨਮੂਨਾ ਹਨ । ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਸੈਂਕੜੇ ਨਵੇਂ ਖਿਆਲ ਉਠਦੇ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਛੁਹੇ ਬਿਨਾ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ । ਬਦਲ ਕਾਲੇ ਹੋਣ ਜਾਂ ਧੁੱਪਾਂ ਨਿਸ਼ਕਦੀਆਂ ਹੋਣ, ਮੀਂਹ ਵਰਦੇ ਹੋਣ ਜਾਂ ਧਰਤੀ ਤਪਦੀ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਪੁਰਾਤਨੀ ਪਹਾੜੀ ਦੀ ਸਿਖਰ ਉਤੇ ਸੰਗ-ਮਰਮਰ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਾਂਗ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਉਤੇ ਮੁਸਕਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ । ਇਹ ਜਾਗਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਸੌਂਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਵਰਤ ਰਖਦੇ ਹਨ- ਸਭ ਨੂੰ ਧਰਮ ਸਮਝ ਕੇ । ਕੰਮ ਕਰਦੇ, ਧਰਮ ਸਮਝ ਕੇ; ਆਰਾਮ ਕਰਦੇ, ਧਰਮ ਸਮਝ ਕੇ । ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਧਰਮ ਕੋਈ ਸਿਧਾਂਤ ਨਹੀਂ, ਕੋਈ ਅਕੀਦਾ ਨਹੀਂ – ਸਮੁੱਚਾ ਜੀਵਨ ਹੈ । ਇਹ ਅਤਿ ਸੁਹਣੀ ਇਸਤ੍ਰੀ ਸਨ 1930 ਵਿਚ ਪੂਰੀ ਹੋ ਗਈ । ਉਦੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਸੌ ਵਰ੍ਹੇ ਦੀ ਸੀ । ਅਖੀਰਲੇ ਦਿਨ ਤਕ ਇਹ ਦੂਜੇ ਦੇ ਖਿਆਲ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਰਹੇ । ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਮਹੀਨਾ ਅਖੀਰਲਾ ਇਹ ਮੰਜੇ ਉਤੇ ਪਏ । ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣੀ ਪੀੜ ਦਾ ਭਾਰ ਕਿਸੇ ਉਤੇ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ । ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਹਾਲ ਪੁੱਛਿਆ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੱਸ ਕੇ “ਚੰਗਾ” ਆਖਿਆ । ਪ੍ਰਸ਼ਨ: ‘ਫੂਹੜੀ’ ਤੋਂ ਕੀ ਭਾਵ ਹੈ ?

Q149.ਹੇਠ ਲਿਖਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਹੀ ਵਿਸਰਾਮ ਚਿੰਨ੍ਹ ਅਨੁਸਾਰ ਉੱਤਰ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰੋ

Q150.ਲੱਖ ਮਾਰਨਾ’ ਮੁਹਾਵਰੇ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ —